భారతీయ దిగ్గజ సంస్థ రిలయన్స్ ఇండస్ట్రీస్ అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లో కీలక అడుగు వేసింది. వెనిజులకు చెందిన ప్రభుత్వ రంగ చమురు సంస్థ ‘పీడీవీఎస్ఏ’ నుంచి నేరుగా ముడిచమురును కొనుగోలు చేసేందుకు అమెరికా ప్రభుత్వం నుండి రిలయన్స్ అనుమతి పొందింది. ఈ పరిణామం దేశీయ చమురు శుద్ధి రంగంలో పెను మార్పులకు కారణం.
గతంలో వెనిజులా నుండి చమురు దిగుమతులు చేసుకోవాలంటే విటోల్ గ్రూప్, ట్రాఫిగురా వంటి మధ్యవర్తిత్వ సంస్థలపై ఆధారపడాల్సి వస్తుంది. అయితే తాజాగా అనుమతులతో రిలయన్స్ నేరుగా ఒప్పందాలు కుదుర్చుకోనుంది. దీనివల్ల రవాణా ఖర్చులు తగ్గడమే కాకుండా, సరఫరాలో జాప్యం లేకుండా చూసుకోండి మార్కెట్ విశ్లేషకులు.
వెనిజులా నుంచి లభించే ‘హెవీ క్రూడ్’ (భారీ ముడిచమురు) భారత్కు ఎంతో ప్రయోజనం. దీనిని శుద్ధి చేయడం ద్వారా డీజిల్, విమాన ఇంధనం వంటి అత్యవసర ఉత్పత్తులు అధిక మొత్తంలో లభిస్తాయి. ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా డీజిల్ అవసరాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, వెనిజులా చమురు దిగుమతులు రిలయన్స్ రిఫైనరీలకు భారీ లాభాలు తెచ్చిపెట్టనున్నాయి.
మరోవైపు ఇరాన్ నుంచి ముడిచమురు దిగుమతి చేసుకునే విషయంలోనూ రిలయన్స్ చురుగ్గా వ్యవహరిస్తోంది. ఇరాన్ నుంచి నాలుగు నౌకల్లో చమురును తెప్పించుకునేందుకు భారత ప్రభుత్వ అనుమతిని కోరినట్లు సమాచారం. ఇరాన్ పైన అమెరికా విధించిన ఆంక్షల గడువు సమీపిస్తున్న తరుణంలో, నిబంధనలకు లోబడి ఈ వ్యవహారాన్ని పూర్తి చేయడానికి అంబానీ నిరాకరణ రిలయన్స్ యోచిస్తోంది.
ప్రస్తుతం రష్యా నుంచి కూడా భారత్కు చమురు సరఫరా పెరిగింది. గత నెలలో రష్యా నుంచి రోజుకు సగటున 1.9 మిలియన్ బ్యారెళ్ల ముడిచమురు భారత్కు చేరుకుంది. ఫిబ్రవరి నెలలో ఇది దాదాపు 80 శాతం పెరగడం విశేషం. ఉక్రెయిన్ యుద్ధం తర్వాత అంతర్జాతీయ సమీకరణలు మారడంతో, భారత్ తన ఇంధన భద్రత కోసం వివిధ దేశాల వైపు దృష్టి సారించింది.
అయితే ఇరాన్ నుంచి దిగుమతుల విషయంలో కొన్ని సవాళ్లు ఎదురవుతున్నాయి. ముఖ్యంగా అంతర్జాతీయ ఆంక్షల భయం, మధ్యవర్తుల కొరత మరియు చెల్లింపుల ప్రక్రియలో ఉన్న క్లిష్టత వల్ల చమురు సంస్థలు కొంత ఆచితూచి అడుగులు వేస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ, దేశీయ అవసరాల దృష్ట్యా ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను అన్వేషించక తప్పని పరిస్థితి.
మున్ముందు చమురు ధరలు స్థిరంగా ఉండాలంటే వెనిజులా, రష్యా వంటి దేశాల నుంచి దిగుమతులు నిరంతరం కొనసాగడం అవసరం. రిలయన్స్ వంటి సంస్థలు నేరుగా కొనుగోళ్లకు మొగ్గు చూపడం వల్ల దేశీయంగా పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలపై సానుకూల ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉందని సామాన్యులు ఆశిస్తున్నారు. రాబోయే రోజుల్లో ఇరాన్ విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం ఎలాంటి నిర్ణయం తీసుకుంటుందనేది ఆసక్తికరంగా మారింది.
